Afgelopen zondag demonstreerden mensen in meer dan 80 steden in Rusland tegen de corruptie van de overheid. Opinieonderzoeksbureau Levada Center publiceerde vandaag de resultaten van een onderzoek over corruptie dat van 2 tot 6 maart is gehouden onder 1600 respondenten.

79% denkt dat de overheid zwaar corrupt is en 67% legt de gehele of gedeeltelijke verantwoordelijkheid daarvoor bij Poetin zelf (25 % acht hem volledig verantwoordelijk, 42% slechts gedeeltelijk). Slechts 6% denkt dat het staatshoofd 'voor dat alles geen verantwoordelijkheid draagt'. (In mei 2015 waren de cijfers iets hoger: 37% achtte toen Poetin 'totaal' verantwoordelijk en 43% 'gedeeltelijk').

27% denkt dat Poetin succes kan boeken in de strijd met de corruptie door een zuivering in het ambtenarenapparaat door te voeren. 45% denkt dat hij het wel zal proberen, maar geen succes zal boeken omdat corruptie in Rusland onuitroeibaar is. 17 % denkt dat hij het niet eens zal proberen omdat hij zelf afhankelijk is van corrupte ambtenaren.

89% van de respondenten acht corruptie in overheidsinstellingen onacceptabel, maar 20 % zegt regelmatig steekpenningen te betalen om privézaken te regelen. 58 % vindt dat zij die steekpenningen aannemen en zij die hen aanbieden even schuldig zijn.

31% van de respondenten denkt dat de corruptie sinds 2000 is toegenomen, 43% dat ze gelijk is gebleven.

16 % denkt dat corruptie totaal kan worden uitgeroeid in Rusland, 58 % dat het substantieel kan worden teruggedrongen en 21 % denkt dat dit 'sociale kwaad' in Rusland niet is te bestrijden.

Socioloog Alexei Levinson van het Levada Center schrijft in een column in Vedomosti dat bij het aantreden van Poetin in 2000 nog 36% van de respondenten dachten dat de overheidsinstellingen minder corrupt waren geworden en slechts 5 % dat de corruptie daar was toegenomen. 'Tegen het einde van [Poetins] eerste termijn gingen het 'meer' en 'minder' kamp gelijk op, met elk ongeveer 20%. Vervolgens begon de balans verder te verschuiven. In 2011-13 zei al meer dan 50% van de ondervraagden dat er nu meer corruptie was dan in de Jeltsin-tijd. Voor 'minder' koos slechts 5-8%.' Ook toen waren er protesten. Het probleem is, zegt Levinson, dat wij wel persoonlijke schuldigen kunnen aanwijzen (deze keer is dat premier Medvedev), maar niet weten hoe we het systeem moeten aanpakken.

'Ons politiek systeem is inderdaad een gepersonifieerd systeem. Natuurlijk beginnen de kritiek en het protest met de ontmaskering van personen, met de eis hen te vervangen, te ontslaan enzovoorts.  Maar aan de basis ligt het feit dat het niet om personen gaat, maar om de vraag hoe onze overheid functioneert. Wat gaat er nu gebeuren? Het is duidelijk dat het huidige regime bang is om concessies te doen aan de maatschappij, omdat ze vrezen dat dat het begin van het einde is. Maar dat de mensen de straat zijn opgegaan, ondanks de dreigementen en waarschuwingen van de overheid, laat zien dat eerder repressie nu het begin van het einde zou kunnen betekenen.'

Interactieve kaart van protesten

Persbureau Meduza maakte een overzichtskaart van alle demonstraties met de aantallen deelnemers en het aantal arrestaties. De meeste arrestanten zijn vrij snel weer vrijgelaten. In Moskou kreeg de organisator van de actie, Aleksej Navalny, 15 dagen cel en een boete van $350.

Kaart protest Navalny

Voor de interactieve kaart klik hier. De getallen op de kaart corresponderen met de (uiteenlopende) schattingen over het aantal demonstranten in de steden; door op de punaises te klikken zie je de naam van de stad, het aantal demonstranten en het aantal gearresteerden. In de meeste steden gaat het om enkele honderden demonstranten.